Werkbaar blijven werken

Aan het werk gaan is één stap. Werkbaar blijven werken vraagt vaak blijvende afstemming tussen jou en je werkomgeving.

In bepaalde werksituaties kan werken voor volwassenen met autisme na verloop van tijd meer energie vragen, ook wanneer de job inhoudelijk goed loopt. Dat heeft meestal te maken met hoe werk georganiseerd is, niet met motivatie of inzet.

Werk bestaat uit meer dan taken uitvoeren.
Het vraagt ook energie voor:

• sociale interacties en overleg;
• omgaan met prikkels zoals geluid, licht of drukte;
• veranderingen en onduidelijke verwachtingen;
• schakelen tussen taken;
• combineren van werk en herstel.

Die extra belasting is niet altijd zichtbaar voor anderen, maar kan wel zwaar doorwegen.

Overbelasting ontstaat meestal geleidelijk.
Vaak zijn er eerst subtiele signalen, zoals:

• aanhoudende vermoeidheid;
• moeite met concentratie of planning;
• sneller overprikkeld zijn;
• meer spanning of terugtrekking;
• het gevoel dat werk steeds meer energie kost.

Deze signalen betekenen niet dat je faalt. Ze geven aan dat de balans tussen energie en belasting onder druk staat.

Meer lezen: Overbelasting te voorkomen | Participate autisme

Hoe vroeger je bijstuurt, hoe groter de kans dat werk haalbaar blijft.
Bijsturen kan op verschillende manieren.

Voorbeelden zijn:

• duidelijkere afspraken over taken en verwachtingen;
• meer structuur in planning en pauzes;
• afspraken over communicatie en feedback;
• minder prikkels op de werkplek;
• voorspelbaarheid bij veranderingen.

Niet elke aanpassing hoeft groot te zijn. Kleine ingrepen kunnen al veel verschil maken.

Aandacht hebben voor je energie betekent niet dat je minder aankan.
Het betekent dat je rekening houdt met wat je nodig hebt om goed te functioneren, nu én op lange termijn.

Vragen die kunnen helpen:

• Wat kost mij op dit moment veel energie?
• Wat helpt mij om te herstellen na het werk?
• Wat maakt mijn werk haalbaarder?

Door regelmatig bij deze vragen stil te staan, vergroot je je zelfinzicht en je regie.

Wat werkbaar is, verschilt van persoon tot persoon en kan veranderen in de tijd. Soms volstaat zelf bijsturen. Soms helpt het om ondersteuning te zoeken of aanpassingen te bespreken. Jij bepaalt wat op dit moment nodig is.

Werkbaar blijven werken betekent niet dat alles altijd lukt. Het betekent dat je ruimte maakt om tijdig bij te sturen, zodat werk geen uitputtingsslag wordt.